Plamy próchnicowe

Czym są plamy próchnicowe i dlaczego pojawiają się one na zębach? Czy mogą świadczyć o poważniejszych schorzeniach? Jak je leczyć? Na te pytania odpowiemy w niniejszym artykule.

Skąd bierze się próchnica?

Próchnica powstaje na skutek działania pewnego rodzaju bakterii z grupy Streptococcus mutant i Lactobacillus. Najczęstszą przyczyną gromadzenia się tego typu bakterii jest pozostawanie na powierzchni zębów resztek jedzenia, w szczególności tych, które są bogate w cukry. Następnie cukry zawarte w bakteriach są przekształcane w kwasy, a te zaczynają wpływać niszcząco na szkliwo, co prowadzi do jego demineralizacji. W rezultacie w zębach pojawiają się ubytki.

Czym są białe plamy próchnicowe?

Takie plamy pojawiają się na zębach na wczesnym etapie próchnicy. Wtedy też na powierzchni szkliwa dochodzi do rozwoju procesu demineralizacji. Próchnica początkowa, bo tak inaczej można nazwać białe plamy próchnicowe, sygnalizują o pojawiającej się próchnicy na danym zębie. Jest to także oznaka utraty minerałów. Nie można jeszcze nazwać tej zmiany ubytkiem, jednak jej zaniedbanie może mieć przykre konsekwencje dla Pacjenta.

O czym świadczy plama próchnicowa?

Plamy próchnicowe pojawiają się wtedy, gdy w jamie ustnej rozpoczyna się rozwój próchnicy. Jest to więc pierwszy, początkowy etap, w którym szkliwo jest już osłabione, jednak jego remineralizacja może odwrócić ten proces. Jeżeli w jamie ustnej widoczne są liczne białe plamy próchnicowe, może to świadczyć o tym, że nie jest zachowana prawidłowa higiena jamy ustnej, a resztki pokarmowe nie są dokładnie usuwane podczas standardowych czynności pielęgnacyjnych. Jest to więc sygnał alarmowy, że w naszej jamie ustnej dochodzi do pewnych nieprawidłowości, które mogą mieć przykre konsekwencje.

Do czego prowadzi nieleczona plama próchnicowa?

Jak już wspominaliśmy, nieleczona próchnica, nawet na jej wczesnym stadium, może być przyczyną wielu kłopotów ze zdrowiem całej jamy ustnej. Do czego może prowadzić nieleczona próchnica początkowa? Może pojawić się u pacjenta powstawanie ubytków o charakterze próchnicowym, jednostka może też odczuwać zwiększoną wrażliwość zębów, a także – w przypadku długotrwałego zaniedbania – może być przyczyną powstania głębokiej próchnicy, wymagającej leczenia kanałowego lub nawet ekstrakcji zęba. Z pozoru więc nieszkodliwa biała plama próchnicowa może prowadzić do wielu o wiele poważniejszych schorzeń, co wiąże się nie tylko z dłuższym procesem leczenia, ale i dodatkowymi kosztami.

Jak wyglądają białe plamy próchnicowe?

Czy można samodzielnie sprawdzić, czy w naszej jamie ustnej nie występują białe plamy próchnicowe? Zazwyczaj w warunkach domowych nie posiadamy specjalistycznego sprzętu dentystycznego, który pozwoli nam na wykonanie przeglądu wszystkich zębów. W większości nie posiadamy także takiej wiedzy, aby móc dokładnie określić, czy zmiana na zębie to wczesne stadium próchnicy. Białe plamy próchnicowe mają kredowobiały kolor, a ich powierzchnia jest matowa. W ten sposób można odróżnić je od szkliwa, które jest zdrowe i błyszczące. Zazwyczaj białe plamy próchnicowe są zlokalizowane na powierzchniach przy szyjkach zębów lub też w miejscach, które są trudno dostępne do oczyszczania.

Czy białe plamy próchnicowe mogą powstać także u dzieci?

Próchnica mleczaków u dzieci to niewątpliwie ważny i bardzo popularny problem. Najmłodsi Pacjenci są szczególnie narażone na pojawienie się białych plam próchnicowych. Wpływ ma na to przede wszystkim częste spożywanie przez dzieci słodkich napojów i pokarmów, jak również niedojrzałe szkliwo, którego cechą charakterystyczną jest mniejsza odporność na działanie kwasów, które są wytwarzane przez bakterie w jamie ustnej. Co więcej, młode osoby z reguły niewystarczająco dbają o higienę jamy ustnej lub też nie czyszczą zębów i dziąseł w sposób prawidłowy. Z tych powodów białe plamy próchnicowe mogą u nich występować częściej niż u dorosłych, dlatego konieczne jest regularne kontrolowanie stanu uzębienia w gabinecie dentystycznym. Specjaliści z kliniki FabDent w Warszawie zalecają, aby odwiedzać stomatologa z dzieckiem co najmniej raz na pół roku.

Czy plama próchnicowa może mieć związek z aparatem ortodontycznym?

Tak, Pacjenci, którzy stosują stały aparat ortodontyczny, są zobowiązani do przywiązywania większej uwagi do prawidłowej pielęgnacji zębów i dziąseł. Jest to jednak trudne, ponieważ czasami ciężko jest im dokładnie oczyścić miejsca, w których znajdują się zamki i druty. Jeżeli nie usuną oni dokładnie resztek pokarmowych ze wszystkich okolic jamy ustnej, możliwe jest powstawanie białych plam próchnicowych. Płytka bakteryjna gromadzi się zazwyczaj w miejscach, które są trudno dostępne do czyszczenia, co wpływa na zwiększenie ryzyka demineralizacji szkliwa. Jeśli więc stosujesz aparat ortodontyczny, nie zapominaj o systematycznych wizytach w gabinecie stomatologicznym, aby kontrolować stan swojego uzębienia.

Plama próchnicowa – jak ją leczyć?

W procesie utrzymywania prawidłowego stanu jamy ustnej niezwykle ważna jest profilaktyka. Jeśli jednak pojawią się już zmiany próchnicowe, które nie mają charakteru ubytków, najczęstszą metodą stosowaną przez stomatologów jest remineralizacja szkliwa. Polega ona na zaleceniu stosowania żeli past, które w swoim składzie posiadają wysokie stężenie fluoru lub innych produktów, które zawierają fosforany wapnia lub hydroksyapatyt. W przypadku dzieci dentyści stosują też często lakowanie zębów, czyli zabezpieczenie ich powierzchni specjalnymi lakami. Pacjent może też zdecydować się na profesjonalne zabiegi stomatologiczne, takie jak na przykład ozonoterapia. Jeśli jednak plamy próchnicowe staną się ubytkiem, musi być wykonane jego wypełnienie. W klinice FabDent w Warszawie pomożemy Ci pozbyć się plam próchnicowych i wdrożyć właściwe leczenie.

Jak dbać o zęby, aby nie pojawiały się białe plamy próchnicowe?

Jak wielokrotnie wspominaliśmy, my sami mamy duży wpływ na to, w jakim stanie są nasze zęby i dziąsła. Istnieje kilka ważnych zasad utrzymywania właściwej higieny jamy ustnej, dzięki którym możemy uniknąć pojawienia się białych plam próchnicowych. Należą do nich: 

• regularne szczotkowanie zębów;
• nitkowanie przestrzeni międzyzębowych;
• używanie irygatora;
• prawidłowa dieta uboga w cukry;
• fluoryzacja zębów;
• systematyczne wizyty w gabinecie dentystycznym.